Tại sao khi chọn DSP không nên chỉ nhìn vào DAC

Rất nhiều DSP/processor hiện nay quảng cáo kiểu: “Trang bị DAC XYZ 32bit – 384kHz – THD cực thấp.” Nhìn vào thông số thì rất “ghê gớm”, nhưng giá lại… mềm bất ngờ. Vậy đâu là sự thật?

Có một điều mà người chơi audio lâu năm đều biết:

DAC chỉ là một mảnh ghép – và đôi khi là mảnh gây ảo giác nhất.

Cùng một DAC “khủng”, nhưng chỉ là… nửa sự thật

Các hãng thường dùng chip DAC loại tốt (ESS, AKM, Burr-Brown…). Nhưng vấn đề nằm ở chỗ:

1. Một DSP không tối ưu, không bao giờ tận dụng được hết năng lực DAC đó.

Vì sao?

• Chip DAC có nhiều channel, nhưng DSP cắt bớt nhân để giảm chi phí.
• Nhiều ngõ RCA analog chỉ là duplicate qua buffer, chứ không phải kênh analog “thật”.
• Khi bạn sử dụng đủ số kênh analog → hệ thống phải downsample để kịp xử lý.

Kết quả:

Bạn tưởng đang nghe DAC “khủng”, nhưng thực tế chỉ nghe bản rút gọn.

Khi chạy full analog output → chất lượng DAC bị “tụt cấp”

Một số DSP khi xuất vài kênh thì nghe rất ngon. Nhưng khi xuất nhiều kênh hơn, giải mã analog cùng lúc thì:

• DSP phải chia băng thông xử lý
• Nhiều kênh dùng chung bộ lọc
• Đồng hồ clock phải phục vụ nhiều luồng dữ liệu
• Nhiễu nền digital tăng lên

Và cuối cùng: Tín hiệu analog bị nén – giảm động – giảm chi tiết – giảm độ sạch.

DAC chỉ là tầng cuối – phía trước còn hàng loạt yếu tố quan trọng hơn

Một hệ thống audio giải mã ra analog không phụ thuộc DAC đơn lẻ, mà phụ thuộc:

• CPU & thuật toán DSP
• Tốc độ xử lý, độ chính xác của filter, routing, phase… – CPU yếu → mọi thứ trước DAC đã méo.
• Clock (nhiễu jitter)
• DSP giá rẻ dùng clock bình thường → jitter cao → treble thiếu mịn, mid cứng.
• Điện & tụ lọc (power stage) . Nguồn sạch → nền sạch – Nguồn ồn → DAC xịn cũng “chịu thua”.
• Op-amp / buffer analog. Tầng analog sau DAC đóng vai trò 50% chất âm – DSP rẻ dùng op-amp rẻ → màu âm mỏng, khô, thiếu chiều sâu.

DAC chỉ là điểm cuối – và điểm cuối không cứu được chuỗi trước đó.

Vì sao DSP dùng chip DAC mạnh vẫn bán rẻ?

Đơn giản vì:

• Chip DAC không quá đắt
• Cái đắt là thiết kế mạch, clock, nguồn, analog stage
• DSP giá rẻ bỏ qua toàn bộ tinh chỉnh đó → chỉ giữ lại “thông số đẹp để quảng cáo”

Một hệ thống giải mã hay cần tính đồng bộ:

• DSP mạnh
• Clock sạch
• Mạch analog tốt
• Nguồn chuẩn
• Layout chống nhiễu
• Và cuối cùng… DAC phù hợp

Nếu một DSP giá rẻ chỉ khoe DAC to, mà không có gì đi kèm, thì:

Đó chỉ là “con số đẹp”, không phải chất âm đẹp. Muốn hay thật sự → hãy nhìn tổng thể, không nhìn con chip.

Một số DSP có chất lượng cực tốt:

1. DSP GOLDHORN P5 ULTRA: 2×9038 Pro, 3 Clock, tụ và opam, linh kiện cực cao cấp. ( Bài viết )
2. DSP BRAX: 6x9039Q2M, tụ và opam cũng cực cao cấp.
3. DSP Goldhorn P2 Pro v2: 6×9038 Q2M, tụ và opam cực kỳ tốt trong tầm giá 50 triệu. ( Bài viết )