Trong thế giới audio, hiếm có chủ đề nào vừa kỹ thuật lại vừa giàu cảm xúc như câu chuyện “giải mã DAC hai lần”. Nhiều người nghe đặt câu hỏi: Âm nhạc sau khi qua hai tầng DAC liệu còn nguyên bản?
Nhưng nếu nhìn ở góc độ sâu hơn – từ bản thân mình, đã chơi âm thanh Car Audio một thời gian thì: “Nguyên bản tuyệt đối” là thứ chưa bao giờ tồn tại trong thế giới audio.

File digital – ngay từ giây phút được thu đã không còn nguyên bản tuyệt đối

Ngay khi nhạc được ghi âm:

• Micro đã màu âm khác nhau
• Preamplifier của phòng thu tạo ra chất âm riêng
• ADC (Analog-to-Digital Converter) lần đầu tiên biến sóng âm thành dữ liệu số
• Kỹ thuật viên mixing, mastering “nhào nặn” lại bản thu

Tức là bản thu bạn đang cầm đã cách rất xa âm thanh thật trong phòng thu.
Vậy việc DAC xử lý 1 lần hay 2 lần, xét cho cùng, chỉ là một bước trong hành trình vốn dĩ đã đầy biến đổi.

Tín hiệu âm thanh luôn thay đổi – trên đường đi đến tai bạn

Kể cả khi bạn mở một file FLAC hay WAV chất lượng cao nhất:

• Nó đi qua dây USB / Coax / Optical
• Vào transport hoặc streamer → xử lý jitter
• Vào DAC → lọc digital → đồng hồ clock → tầng analog output
• Qua dây dẫn analog → ampli → loa/tai nghe → không gian phòng

Mỗi điểm nối, mỗi sợi dây, mỗi con chip đều góp một chút “cá tính” của mình.
Không có đoạn nào hoàn toàn trung tính. Không có đường truyền nào tuyệt đối nguyên bản.

Thậm chí, loa – mắt xích cuối cùng – là thiết bị làm méo âm nhiều nhất trong cả chuỗi!

Vậy nên, việc tín hiệu đi qua DAC một lần hay hai lần… không hề là điều quyết định đến chuyện “có còn nguyên bản hay không”.
Vì âm thanh bạn nghe vốn đã không nguyên bản ngay từ đầu.

Giải mã DAC 2 lần – về kỹ thuật có thể gây biến đổi nhưng…

Nếu bạn để một thiết bị re-digitize tín hiệu (ví dụ DSP trong ampli, AV receiver, hoặc TV), tín hiệu analog xuất ra từ DAC sẽ:

1. Bị convert lại thành digital
2. Xử lý DSP
3. Rồi lại convert lần nữa thành analog

Đúng, điều này tạo thêm:

• Sai số
• Nhiễu
• Biến đổi pha
• Màu âm

Nhưng – và đây là điểm quan trọng nhất – có thể điều đó lại làm bạn thích bản nhạc hơn.

Rất nhiều audiophile ngạc nhiên khi nghe một bộ dàn “giải mã 2 lần” nhưng lại thấy âm nhạc dày hơn, mượt hơn, giàu cảm xúc hơn.

Điều thật sự quan trọng không phải là nguyên bản, mà là cảm xúc

Trong quãng thời gian trải nhiệm audio dạy tôi một điều đơn giản:

Tai người nghe không đánh giá độ chính xác tuyệt đối — tai người nghe đánh giá cảm xúc.

Một bản nhạc được DAC làm mềm đi, hoặc được DSP chỉnh lại chút bass, chút reverb, đôi khi lại khiến người ta chìm vào âm nhạc.

Một công nghệ sinh ra để “làm sai lệch nguyên bản”
→ đôi khi chính là thứ khiến bạn muốn nghe đi nghe lại ca khúc đó.

Bởi vì âm thanh – sau tất cả – là nghệ thuật, không phải phép toán.

Vậy có nên tránh DAC 2 lần?

• Với người theo đuổi độ trung thực kỹ thuật, nên tối giản đường tín hiệu, tránh double-DAC.
• Với người theo đuổi cảm xúc, cứ thử: nếu nghe hay hơn, thì đó là lựa chọn đúng.

Không có đúng – sai.
Chỉ có:
Bạn nghe có hay không? Bạn có cảm được âm nhạc không?

Kết luận:

DAC 2 lần không giết chết “nguyên bản”. Vì nguyên bản vốn dĩ chưa bao giờ tồn tại.**

Âm nhạc là hành trình biến đổi qua hàng chục mắt xích.
Điều còn lại cuối cùng chỉ là:

Giai điệu có chạm đến bạn không?
Bạn có thấy rung động khi nghe?

Nếu câu trả lời là “có”, thì dù tín hiệu đi qua 1, 2 hay 10 lần xử lý – bạn đã đạt được điều mà mọi audiophile tìm kiếm.